Bijna 7 jaar geleden overleed ons pap, ruim 3 jaar geleden ons mam. De generatie die mij is voorgegaan is uit de tijd gevallen. ‘Nu mag ik het van hen geleerde waar gaan maken’, bedenk ik als enig kind, die vele jaren met hen leefde en werkte… Een blogserie over levenslessen van vroeger voor NU (72).

Mensen hebben levensruimte nodig. Perspectief. Dit geldt op tal van terreinen. Als je kind bent, student. Als volwassene in je werk en privé. In loondienst en als ondernemer. In een groot bedrijf dat wereldwijd opereert en in een eenmanszaak. Voor dorpelingen en stedelingen. Voor mensen die hier geboren zijn of elders. Ik heb me er altijd over verbaasd hoe gemakkelijk deze levensruimte met voeten wordt betreden. Door mensen die zich niet willen inleven in de ander. Door (economische, juridische) belangen die vanzelfsprekend worden opgelegd, ten koste van sociale belangen. Door angst voor het onbekende. Alsof mensen in een niet te benijden positie (zoals armoede, echtscheiding, oorlog, verslaving, ziekte) het er zelf naar gemaakt hebben en er zonder empathie bovenop kunnen komen. Ik heb het nooit begrepen en begrijp het nog steeds niet. Geen enkel belang kan op tegen het algemeen menselijke belang van een menswaardig leven (iets van inkomsten om zelf je leven in te kunnen richten, iets van dagbesteding inclusief vrije tijd, iets van een sociaal leven waarin je met anderen kunt optrekken). En dit alles uiteraard pro deo, ongeacht je vermogen om zelfredzaam te kunnen worden. Omdat we mensen zijn.

Waarom kom ik hiermee in deze rubriek (levenslessen, van mijn ouders overgenomen)? Omdat ik gezien heb hoe pap en mam naar mensen keken. Hoe ze het leven waardeerden. Wat ze anderen gunden. Waar ze zelf mee worstelden. Hoe de boerenwereld veranderde en hoe ze daar zelf mee omgingen. En als ik dit alles door me heen laat gaan zie ik zachtaardige, toegankelijke mensen die bij lange na niet alles wat op hun levenspad kwam positief waardeerden. Maar ze verstonden met elkaar het vermogen om te onderscheiden van wat echt is en wat niet. En nee, het is niet pas nu in het tijdperk van Artificial Intelligence dat het onderscheiden van echt en nep een uitdaging is. List en bedrog bestaan zolang er mensen zijn. Ontmaskering is niet alleen een taak voor politie, justitie en handhaving. Een ieder kan een steentje bijdragen. Elkaar levensruimte gunnen, zoals je die ook aan jezelf gunt.

(Foto visualhunt: het verkennen van levensruimte buiten de aarde)

Jack Steeghs